header

Εγγραφή στο Newsletter

Εγγραφείτε τώρα για να λαμβάνετε άμεση ενημέρωση!

Ζητήστε τη δική σας προσωποποιημένη ενημέρωση σε ημερήσια, εβδομαδιαία ή μηνιαία βάση.

Σχέσεις Συρίας - Ε.Ε.
Κατηγορίες κειμένου:
Χώρα αναφοράς: ΣΥΡΙΑΚΗ ΑΡΑΒΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
Ημερομηνία: 30/07/2004
Έκδοση: Super User
Κείμενο:
Η προσπάθεια ένταξης της Συρίας στο διεθνές οικονομικό σύστημα και η απόκτηση ερεισμάτων σε πολιτικό επίπεδο, η οποία κατέστη έτι περαιτέρω επιτακτική για την Δαμασκό, μετά τον πόλεμο στο Ιράκ, διέρχεται μέσα από την πλήρη εκμετάλλευση και ανάπτυξη των σχέσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η κύρια έκφραση των στενών σχέσεων που επιδιώκει η Συρία είναι η οικονομική διασύνδεση η οποία έχει ως καταληκτικό στόχο την υπογραφή της Συμφωνίας Σύνδεσης (ΣΣ). Η Συρία είναι η μόνη από τις χώρες της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας η οποία δεν έχει ακόμη υπογράψει ΣΣ με την ΕΕ. Πάντως το 2003 καταγράφεται ως το έτος ολοκλήρωσης των διαπραγματεύσεων, ύστερα από 12 γύρους και πέντε χρόνια άλλοτε χαλαρών και άλλοτε έντονων συζητήσεων. Η απόφαση της Συρίας να στηρίξει την εξωτερική της πολιτική στην με κάθε τρόπο ολοκλήρωση των σχέσεων με την ΕΕ αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι ουσιαστική διαπραγμάτευση άρχισε μόνο τον Ιούνιο του 2002 (8ος γύρος) και ενώ είχαν προηγηθεί τα γεγονότα του Σεπτεμβρίου 2001 και ετοιμαζόταν η επέμβαση στο Ιράκ.


Οι διαπραγματεύσεις έχουν ολοκληρωθεί σε τεχνικό επίπεδο, ενώ κατά την διάρκεια σύνταξης της παρούσας Έκθεσης πραγματοποιείται η αντιπαραβολή των κειμένων, με σκοπό την σύντομη υποβολή τους για πολιτική επικύρωση. Ωστόσο είναι ενδεχόμενο να σημειωθεί σχετική καθυστέρηση στην πλήρη συμφωνία, τούτου εξαρτωμένου από πολιτικές σκοπιμότητες. Σε κάθε περίπτωση, περαιτέρω συζητήσεις οι οποίες θα επιζητούσαν από την Συρία και άλλες παραχωρήσεις σε πολιτικό επίπεδο είναι βέβαιον ότι θα αντισταθμισθούν με οικονομικά ανταλλάγματα. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να υπάρξει ιδιαίτερη προσοχή προκειμένου να μην θιγούν κοινοτικά συμφέροντα σε ευαίσθητους τομείς, όπως τα αγροτικά προϊόντα, στα οποία εξάλλου η Συρία θα επιθυμούσε βελτιωμένες παραχωρήσεις εκ μέρους της ΕΕ. Η αποδοχή εξάλλου των όσων περιλαμβάνονται σήμερα στα κείμενα που έχουν συζητηθεί, έχει γίνει μόνο με βάση την απόφαση της συριακής κυβέρνησης να «κλείσει» τον φάκελο των διαπραγματεύσεων για την ΣΣ με την ΕΕ με πολιτικά, και όχι με οικονομικά κριτήρια. Πάντως η ολοκλήρωση της ΣΣ θα επιτρέψει στην Συρία να υποστηρίξει αποτελεσματικότερα την υποψηφιότητά της στον ΠΟΕ, καθώς η ΣΣ καλύπτει το εμπόριο αγαθών, υπηρεσιών, κρατικών προμηθειών, προστασίας δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, ενώ προβλέπει και όργανο επίλυσης διαφορών συμβατό με τον ΠΟΕ. Η ΣΣ προβλέπει επίσης συνεργασία σε μεγάλο αριθμό θεμάτων, όπως δασμούς, μεταφορές, τουρισμό, περιβάλλον.


Οι επιπτώσεις που θα έχει η ΣΣ με την ΕΕ στην Συριακή οικονομία δεν είναι μονόπλευρες, ούτε μπορούν να χαρακτηρισθούν ως «γενικώς θετικές». Το σοκ της προσαρμογής της συριακής οικονομίας και ιδιαίτερα της βιομηχανίας αναμένεται να είναι οδυνηρό, λόγω της μέχρι σήμερα έλλειψης εφαρμογής οποιασδήποτε προσπάθειας προσαρμογής και διαρθρωτικών μεταβολών, παρά την ένταξη στην ΑΖΕΕ. Ακριβώς αυτή η αδυναμία επιβολής μεταρρυθμίσεων στην βιομηχανία κυρίως, αποτελεί και το σημείο της κυριότερης αρνητικής κριτικής της ΑΖΕΕ ως προς την αποτελεσματικότητά της στην ανάπτυξη των οικονομιών που αφορά. Η ύπαρξη περισσότερων αρνητικών συνεπειών για την συριακή οικονομία από τις θετικές, οδήγησε και το Syrian European Business Center (SEBC), το οποίο αποτελεί οργανισμό – πρωτοβουλία της Ε.Επιτροπής για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας των συριακών επιχειρήσεων, να προσπαθήσει σε πρόσφατη ανάλυσή του σχετικά με την επιπτώσεις από την ΣΣ, να προβάλει το επιχείρημα ότι η όποια ανάλυση θα πρέπει να συγκρίνει το επίπεδο στο οποίο η συριακή οικονομία θα αχθεί ένεκα της ΣΣ σε αντιπαραβολή με το επίπεδο στο οποίο θα μπορούσε μόνη της να φθάσει (σε μέσο και μακροχρόνιο επίπεδο), στο πλαίσιο των παγκοσμιοποιημένων αγορών και του ανοίγματος των οικονομιών. Στην ανωτέρω μελέτη συμπεραίνεται ότι η επίπτωση μπορεί να είναι θετική (μέσο-μακροπρόθεσμα) για την οικονομία και ιδιαίτερα τον βιομηχανικό της κλάδο μόνο εάν η Συρία ανταποκριθεί στις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές. Σε κάθε περίπτωση η ΣΣ διασφαλίζει μεν την προτιμησιακή πρόσβαση των συριακών προϊόντων στην ΕΕ, αλλά οφέλη θα προκύψουν μόνον αν υπάρξουν επενδύσεις και «δυναμικά οφέλη», τα οποία απαιτούν εναρμόνιση με τους κανονισμούς και τα πρότυπα της ΕΕ, ώστε να διευκολυνθούν τα συριακά προϊόντα να εισέλθουν στην ευρωπαϊκή αγορά.


Η σημαντικότητα της ΕΕ για την συριακή οικονομία διακρίνεται καθαρά στις εμπορικές σχέσεις τους. Η ΕΕ παραμένει ο κυριότερος εμπορικός εταίρος της Συρίας αντιπροσωπεύοντας το 30% και 60% αντίστοιχα των συνολικών εισαγωγών και εξαγωγών της. Οι εξαγωγές στην ΕΕ (4.055 εκατ. ευρώ το 2002) κυριαρχούνται από τις πωλήσεις αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου (που ανέρχονται στο 90% των συνολικών) ακολουθούμενες από βαμβάκι και κλωστοϋφαντουργικά, φρούτα και λαχανικά. Οι εισαγωγές από την ΕΕ (2.095 εκατ. ευρώ το 2002) συνιστούν κυρίως ζάχαρη, μηχανήματα και βιομηχανικό εξοπλισμό και εν συνεχεία ηλεκτρικά προϊόντα, πρώτες ύλες και ενδιάμεσα είδη τροφίμων. Η ΕΕ παρέχει βάσει της Συμφωνίας Συνεργασίας του 1978 προτιμησιακό εμπορικό καθεστώς στα συριακά προϊόντα (μηδενικός δασμός) χωρίς ανταποδοτικότητα. Η Συρία επίσης επωφελείται από το Σύστημα Γενικευμένων Προτιμήσεων (ΣΓΠ) της ΕΕ, το οποίο προβλέπει μειωμένους δασμούς και ποσοτικούς περιορισμούς για συγκεκριμένα προϊόντα. Η μειωμένη ωστόσο εκμετάλλευση του ΣΓΠ από τους σύριους εξαγωγείς (μόνο το 30% των συνολικών εξαγωγών προς την ΕΕ), δείχνει το χαμηλό βαθμό ανταγωνιστικότητας των προϊόντων τους. Η ποσοστό είναι ιδιαίτερα μικρό για τα κλωστοϋφαντουργικά, τα ενδύματα, τα πλαστικά και τα μέταλλα , ενώ φθάνει στα ύψη (100% περίπου των δυνατοτήτων) για τα προϊόντα πετρελαίου και (60%) για τα φυτά, τα φρούτα και τα λαχανικά και (50%) για τα προϊόντα καπνού.


Η συνεργασία της Συρίας με την ΕΕ, επεκτείνεται στο πλαίσιο της Συμφωνίας Συνεργασίας του 1978 και σε εφαρμογή από το 1995 της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας Euro-Mediterranean partnership της Διάσκεψης της Βαρκελώνης, και σε χρηματοδότηση μέσω ειδικών Χρηματοδοτικών Πρωτοκόλλων. Μέχρι τώρα υπήρξαν τέσσερα χρηματοδοτικά Πρωτόκολλα πενταετούς διάρκειας. Κάθε πρωτόκολλο προέβλεπε την παροχή δανείων από τον κοινοτικό προϋπολογισμό και την παροχή δανείων και δανείων υψηλού κινδύνου (risk capital) από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕ). Τα Πρωτόκολλα ανήλθαν σε 256 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 116 σε μορφή δωρεάς και τα 120 σε μορφή δανεισμού από την ΕΤΕ. Τα μεγαλύτερα ποσοστά δωρεάς έχουν εκταμιευθεί μέχρι το 2001.


Η ΕΤΕ επανέλαβε τις δραστηριότητές της στην Συρία από τον Δεκέμβριο του 2000, αφότου διευθετήθηκε η αποπληρωμή χρέους της Δαμασκού προς την Γερμανία. Η ΕΤΕ επικεντρώνεται κυρίως στην χρηματοδότηση έργων υποδομής μεγάλης κλίμακας, αλλά από το 2004 θα καλύπτει με δανεισμό και Μικρές και Μεσαίες Επιχειρήσεις (ΜΜΕ).


Το χρηματοδοτικό Πρόγραμμα της ΕΤΕ για την Συρία ανέρχεται σήμερα σε 380 εκατ. ευρώ με συνεχιζόμενο δανεισμό σε έργα ηλεκτρισμού (190 εκατ. ευρώ), υγείας (100 εκατ. ευρώ), λιμενικών υποδομών (40 εκατ. ευρώ), ανακυκλούμενες δανειοδοτήσεις σε ΜΜΕ (40 εκατ. ευρώ από το 20040 και αστική ανάπτυξη της Δαμασκού (35 εκατ. ευρώ, δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί).


Η επικύρωση τον Μάιο του 2000 του προγράμματος MEDA I (1995-1999) επέτρεψε την διάθεση 74 εκατ. ευρώ το 2001, όπου περιλαμβανόταν και η ίδρυση του SEBC και η έναρξη λειτουργίας του προγράμματος «Institutional and Sector Modernization Facility» με στόχο την βελτίωση της Δημόσιας Διοίκησης.


Στο πλαίσιο του MEDA II (2000-2004) υπεγράφη τον Απρίλιο του 2002 η Συμφωνία σχετικά με το Εθνικό Ενδεικτικό Πρόγραμμα 2002-2004, το οποίο διαθέτει 93 εκατ. ευρώ, καλύπτοντας επιχειρηματικό, κοινωνικό και πολιτιστικό τομέα. Την περίοδο αυτή η Ε. Επιτροπή προετοιμάζει το Εθνικό Ενδεικτικό Πρόγραμμα 2005-2006, το οποίο προβλέπει αρχικά χρηματοδοτήσεις ύψους 60 εκατ. ευρώ. Συνολικά η Αντιπροσωπεία της Ε. Επιτροπής στη Δαμασκό θα διαχειρισθεί στην περίοδο 2000-2004 το ποσόν των 206 εκατ. ευρώ, που είναι μικρότερο από όσο είχε υπολογισθεί αρχικά (232 εκατ. ευρώ) επειδή ορισμένα σχέδια εν τω μεταξύ έκλεισαν.

Η ΕΕ παρέχει στην Συρία και χρηματοδότηση πέραν των ανωτέρω, μέσω προγραμμάτων που στοχεύουν ειδικούς τομείς χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς και συχνά εμπλέκουν μη κυβερνητικούς οργανισμούς και αποκεντρωμένους εταίρους. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται τα προγράμματα LIFE-Third countries, European Community Humanitarian Office, RTD (research, Technology and Development), European Initiative for Human Rights and Democracy.Τα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ παρέχουν Αναπτυξιακή Βοήθεια στην Συρία με κυριότερα την Γαλλία (διαχείριση υδάτων, Επιμελητήρια, υγεία), την Γερμανία (διαχείριση υδάτων, ανώτατη εκπαίδευση), Ιταλία (γεωργία, ΜΜΕ, υγεία). Σημαντικός είναι ο ρόλος τον οποίο διαδραματίζει πλέον η Ελλάδα.
exports Gefyres Ypourgeio logo 02highrez ktp 1 dark blue el exports