ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ AΡΧΕΙΟΥ
Έρευνα της σύμβασης με τη Botas από την Εισαγγελία της Σόφιας και την Επιτροπή Καταπολέμησης Διαφθοράς.
| File Categories: | |
|---|---|
| Χώρα αναφοράς: |
ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ |
| Ημερομηνία: | 13/07/2025 |
| Έκδοση: | Γραφείο Ο.Ε.Υ. Σόφιας |
| Κείμενο: | Η Εισαγγελία της Σόφιας ανακοίνωσε στις 10.07. την έναρξη προκαταρκτικής έρευνας αναφορικά με τη σύμβαση που έχει συναφθεί μεταξύ της βουλγαρικής εταιρείας Bulgargaz και της τουρκικής κρατικής εταιρείας φυσικού αερίου Botas. Σύμφωνα με το Γραφείο Τύπου της Εισαγγελίας, οι σχετικές ενέργειες έχουν πεδίο έρευνας στο Υπουργείο Ενέργειας, στη Bulgargaz, καθώς και σε φυσικά πρόσωπα, οποία ενδέχεται να εμπλέκονται στην υπόθεση. Επισημαίνεται ότι εν λόγω έρευνα διεξάγεται από κοινού από την Εισαγγελία και την Επιτροπή Καταπολέμησης της Διαφθοράς και ήδη ερευνήθηκε η οικία του πρώην υπηρεσιακού Υπουργού Ενέργειας, κ. Rosen Hristov, ο οποίος κλήθηκε σε εξέταση τόσο από την Εισαγγελία όσο και από την Κρατική Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας (SANS). Η διεξαγόμενη προκαταρκτική έρευνα αποσκοπεί στη διακρίβωση της νομιμότητας των όρων της σύμβασης και της διαδικασίας σύναψής της, καθώς και στην ενδεχόμενη διαπίστωση παρατυπιών ή παραβάσεων κατά τη διάρκεια των σχετικών διαπραγματεύσεων και εγκρίσεων. Η σχετική έρευνα βασίζεται σε ευρήματα της SANS και σε πορίσματα ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής. Η επίμαχη σύμβαση προμήθειας φυσικού αερίου με την Botas έχει διάρκεια δεκατριών ετών και υπεγράφη στα τέλη του 2022. Σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης, σε περίπτωση που η Bulgargaz δεν κάνει χρήση της δεσμευμένης μεταφορικής ικανότητας, υποχρεούται να καταβάλλει στην τουρκική πλευρά ποινική ρήτρα. Ο Πρόεδρος κ. Rumen Radev έχει υπερασπιστεί δημόσια τη σύμβαση, αποκαλώντας τις κατηγορίες περί μη χρήσης της ως «απερίφραστa ψευδείς δηλώσεις» και χαρακτηρίζοντας τις έρευνες ως πολιτικά υποκινούμενες επιθέσεις κατά της κυβέρνησής του και των συμμάχων του. Παράλληλα, ζήτησε ξεχωριστή έρευνα για «διαφυγόντα κέρδη» από τη σύμβαση, υπονοώντας ότι η τρέχουσα έρευνα είναι ελλιπής. Ο Υπουργός Ενέργειας κ. Zhecho Stankov έχει διατάξει πλήρη συνεργασία και έχει επισημάνει το οικονομικό βάρος της σύμβασης, την οποία θεωρεί περιττή και επιζήμια. Ειδικότερα, η σύμβαση προβλέπει την πρόσβαση της Βουλγαρίας σε τουρκικές ενεργειακές υποδομές για 13 χρόνια, με ημερήσιες πληρωμές περίπου 1,05 εκατ. ευρώ, ανεξαρτήτως χρήσης του αγωγού. Ωστόσο, μέχρι σήμερα, η Βουλγαρία έχει χρησιμοποιήσει μόλις το 11-13% της συμφωνηθείσας χωρητικότητας, με αποτέλεσμα να έχει καταβάλει περίπου 600 εκατ. λέβα (περίπου 359 εκατ. ευρώ) για αχρησιμοποίητο φυσικό αέριο. Ο Υπουργός Ενέργειας σε δηλώσεις του ανέφερε ότι η Βουλγαρία «επιδοτεί το ελληνικό σύστημα ενέργειας», καθώς ελληνικές εταιρείες προμήθευσαν φυσικό αέριο στη Βουλγαρία, το οποίο στη συνέχεια επανεξήχθη στην Ελλάδα μέσω των ίδιων αγωγών και μάλιστα σε χαμηλότερη τιμή, επιδοτώντας κατ’ αυτό τον τρόπο έμμεσα το ελληνικό ενεργειακό σύστημα. Η σύμβαση, που θα εξασφάλιζε ενεργειακή διαφοροποίηση και σταθερότητα μετά τον τερματισμό συνεργασίας με τη ρωσική Gazprom, φαίνεται να έχει επιφέρει αντίθετα αποτελέσματα, καθώς η Βουλγαρία είχε ήδη εξασφαλίσει επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου μέσω συμφωνιών με το Αζερμπαϊτζάν, LNG από την Ελλάδα και αποθήκευση σε υπόγειες εγκαταστάσεις. Από τα τέλη Ιουνίου 2024, η Bulgargaz έχει αναστείλει τις πληρωμές, δημιουργώντας χρέος που υπερβαίνει τα 250 εκ. δολ. προς την τουρκική εταιρεία. Υφίσταται κίνδυνος διεθνούς διαιτησίας και περαιτέρω οικονομικών κυρώσεων, εάν η διαφορά δεν επιλυθεί. Προς τούτο, έχουν ξεκινήσει εντατικές διαπραγματεύσεις με την BOTAS, αλλά η τουρκική πλευρά εμφανίζεται απρόθυμη να τροποποιήσει τη σύμβαση λόγω των ευνοϊκών γι’ αυτήν όρων. Οι βουλγαρικές αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν τις οικονομικές ζημίες, ωστόσο οι προοπτικές ουσιαστικής αναθεώρησης παραμένουν αβέβαιες. |
 |
 |
 |
 |
 |
 |