Search

Facebook

Linkedin

Search Icon

search

header

Εγγραφή στο Newsletter

Προτάσεις για τη φορολογική μεταρρύθμιση στην Κύπρο και η εμπειρία από την Ελλάδα και τις διεθνείς τάσεις
Κατηγορίες κειμένου:
Χώρα αναφοράς: ΚΥΠΡΟΣ
Ημερομηνία: 20/06/2023
Έκδοση: Γραφείο Ο.Ε.Υ. Λευκωσίας
Κείμενο:

Το βαρύνουσας σημασίας για την οικονομία θέμα της προωθούμενης φορολογικής μεταρρύθμισης στην Κύπρο και σχετικές προτάσεις με βάση την εμπειρία από την φορολογική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα και τις διεθνείς τάσεις συζητήθηκαν σε ημερίδα που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 8 Ιουνίου τ.έ. στη Λευκωσία στα κεντρικά της Τράπεζας Κύπρου. Η ημερίδα διοργανώθηκε από το Κυπριακό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο (ΚΕΒΕ), τον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου (ΣΕΛΚ) και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Δημοσίου Δικαίου (EPLO). Διακεκριμένοι ομιλητές από την Κύπρο και την Ελλάδα ανέπτυξαν τους λόγους, για τους οποίους κρίνεται αναγκαία η υλοποίηση μιας φορολογικής μεταρρύθμισης μετά από 21 χρόνια (2002), στοιχείο, που από μόνο του δείχνει το επίπεδο της φορολογικής σταθερότητας στην Κύπρο. Στις συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης τέθηκαν σημαντικά ζητήματα όπως ο αντίκτυπός των διεθνών φορολογικών εξελίξεων στη σχεδιαζόμενη από την κυπριακή κυβέρνηση φορολογική μεταρρύθμιση, ενώ κατατέθηκαν εισηγήσεις για την παραχώρηση φορολογικών κινήτρων, την πράσινη ανάπτυξη και την παγκόσμια κινητικότητα κεφαλαίων και προσώπων.

Στους χαιρετισμούς,

  • Ο Φορολογικός Σύμβουλος, μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής Ακαδημίας Φορολογίας και Λογιστικής του EPLO, κ. Ά. Γρηγοριάδης, τόνισε τη σημασία προτάσεων φορολογικής μεταρρύθμισης που, στοχεύουν στην στήριξη της απασχόλησης, προάγουν την ανταγωνιστικότητα και την οικονομική ανάπτυξη και ταυτόχρονα λειτουργούν ως κίνητρο για τη μείωση της φοροδιαφυγής και της αδήλωτης εργασίας.
  • Ο πρώην Υφυπουργός Οικονομικών της Ελλάδος, Δρ. Γ. Μαυραγάνης, Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής της Ακαδημίας Φορολογίας και Λογιστικής, EPLO, εξήγησε ότι στη χώρα μας υφίσταντο αναχρονιστικοί νόμοι και υπηρεσίες, με διοικητικό κόστος και γραφειοκρατία, οι οποίοι τροποποιήθηκαν. Παράλληλα, υπήρξε μία τεράστια μεταρρύθμιση των φορολογικών υπηρεσιών, με έμφαση στη χρήση της τεχνολογίας για τον περιορισμό της απώλειας εσόδων και τη χορήγηση φορολογικών κινήτρων για διάφορες κατηγορίες επιχειρηματικής δραστηριότητας. Ο πρώην Υφυπουργός Οικονομικών εξέφρασε την ετοιμότητα του EPLO να συνδράμει στην προσπάθεια της Κύπρου για φορολογική μεταρρύθμιση.
  • Στον δικό του χαιρετισμό ο κ. Χρ. Αγκαστινιώτης, Πρόεδρος του Κυπριακού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου (ΚΕΒΕ) σημείωσε τη σημασία της συζητούμενης φορολογικής μεταρρύθμισης, δεδομένης της εκπεφρασμένης θέσης του ΚΕΒΕ ότι το κ/φορολογικό σύστημα έδωσε ότι μπορούσε να δώσει. Από το 2002, που εφαρμόστηκε, μέχρι σήμερα, έχουν περάσει πάνω από 20 χρόνια και θεωρείται αναχρονιστικό με βάση και τα δεδομένα της πραγματικής οικονομίας. Το φορολογικό σύστημα πρέπει να καταστεί πιο φιλικό και εύχρηστο σύμφωνα με τον κ. Αγκαστινιώτη.
  • Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου (ΣΕΛΚ), κ. Πιερής Μάρκου, επανέλαβε ότι το αίτημα του κλάδου για άμεσες και σημαντικές αλλαγές στο φορολογικό σύστημα και τόνισε την ανάγκη να ληφθούν υπόψιν οι διεθνείς και εγχώριες εξελίξεις στον σχεδιασμό του νέου φορολογικού πλαισίου.
  • Ο κ. Ι. Ιωσήφ, Πρόεδρος του Επιχειρηματικού Συνδέσμου Κύπρου – Ελλάδας, αναφέρθηκε επίσης στη σημασία της διοργάνωσης της ημερίδας για τον καλύτερο σχεδιασμό των νέου φορολογικού συστήματος.

Ακολούθησαν δύο κύκλοι συζήτησης στρογγυλής τραπέζης .

Στον πρώτο με θέμα «Η ανάγκη για τη φορολογική μεταρρύθμιση στην Κύπρο και η εμπειρία από την Ελλάδα», συμμετείχαν οι Δρ. Γ. Μαυραγάνης, ο κ. Ν. Ιωάννου, Φορολογικός Σύμβουλος - Συνέταιρος στην Tax and Cyprus και ο κ. Α. Καραολής, Πρόεδρος της Επιτροπής Φορολογικής Συμμόρφωσης του ΣΕΛΚ. Συντονιστής της ημερίδας ήταν ο κ. Χ. Χριστοδούλου, Δ/νων Σύμβουλος της CSC Christodoulou.

            Στον δεύτερο, που συντόνισε ο κ. Κ. Ιορδάνου, Γεν. Δ/ντής του ΣΕΛΚ, το θέμα ήταν «Διεθνείς φορολογικές εξελίξεις και οι επιπτώσεις τους στη σχεδιαζόμενη μεταρρύθμιση : φορολογικά κίνητρα, πράσινη ανάπτυξη και παγκόσμια κινητικότητα». Στη συζήτηση συμμετείχαν οι κ.κ. Π. Δαβέρος, Ανώτερος Δ/ντής Φορολογικών και Τελωνειακών Θεμάτων του Ομίλου HELLENiQ Energy (πρώην Ελληνικά Πετρέλαια), Χ. Θεοφίλου, Φορολογικός Σύμβουλος - Συνέταιρος της Tax and Cyprus, Α. Καλύβα, οικονομική αναλύτρια στη Γενική Διεύθυνση Οικονομικών και Χρηματοοικονομικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Κ. Σάββα, Φορολογικός Σύμβουλος - Συνέταιρος της Tax and Cyprus.

            Από ανωτέρω συζητήσεις συγκρατούνται τα ακόλουθα:

  • Οι φορολογικές μεταρρυθμίσεις στην Ελλάδα συνέβαλαν στην επίλυση πολλών προβλημάτων του ε/φορολογικού συστήματος (πολυνομία, αναχρονιστική νομοθεσία, δυσλειτουργία και διασπορά των φορολογικών υπηρεσιών, περιορισμένη εφαρμογή ηλεκτρονικών μέσων. Η συμπλήρωση της μεταρρύθμισης δημιούργησε μια Ανεξάρτητη Αρχή, κίνητρα για τη φορολογική κατοικία, συνέχιση του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ εστίασης, ενίσχυση ψηφιακών εργαλείων, αναστολή ΦΠΑ σε νεόδμητες κατοικίες, κατάργηση έκτακτης εισφοράς, μεγαλύτερη αξιοποίηση πληροφοριών, κωδικοποίηση φορολογικών κινήτρων, επέκταση της φορολογικής διαιτησίας και κατάργηση τεκμηρίων (Δρ. Μαυραγάνης).
  • Η Κύπρος χρειάζεται να μελετήσει τη θέση της στη διεθνή κατάταξή ως προς τη διεθνή φορολογική ανταγωνιστικότητα, δεδομένου ότι δεν είναι μέλος του ΟΟΣΑ, ο οποίος καταρτίζει και τη σχετική λίστα, ενώ η φορολογική μεταρρύθμιση οφείλει να δίνει απαντήσεις σε ζητήματα οικονομικής αποδοτικότητας, φορολογίας και δικαιοσύνης (Ντέμης Ιωάννου).
  • Οι παραγωγικοί φορείς υποστηρίζουν την ενίσχυση της ψηφιοποίησης, ζητούν έγκαιρη ενημέρωση για αλλαγές ερμηνείας / κατάργηση προηγουμένων πρακτικών και συνεργασία όλων των εμπλεκομένων πριν την ψήφιση νέων νομοθεσιών, ώστε να μην χρειάζονται πολυσέλιδες εγκύκλιοι για την ερμηνεία των νέων φορολογικών νόμων. Ζητούν επίσης ενίσχυση της ενημέρωσης των φορολογούμενων (Ανδρέας Καραολής)
  • Το Κυπριακό επιχειρείν προσβλέπει σε μια ολιστική φορολογική μεταρρύθμιση, σε απλοποίηση του κ/φορολογικού συστήματος και των φορολογικών διαδικασιών, σε απόδοση φορολογικής δικαιοσύνης, ενώ προσοχή πρέπει να δοθεί στον ρόλο της φορολογικής διοίκησης, στην τεχνολογία ως μέσο αύξησης της παραγωγικότητας, στην εξυπηρέτηση του φορολογούμενου, στη φορολογική συμμόρφωση και τη μείωση της φοροδιαφυγής (Χρίστος Σ. Χριστοδούλου).
  • Χρειάζεται προσαρμογή στις διεθνείς εξελίξεις, που έχουν άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως ο ελάχιστος φορολογικός συντελεστής (Pillar II), εταιρείες «Κελύφη» (Shell entities – ATAD III), η «Έκθεση Ανά Χώρα» (Country by Country Reporting - CbCR) - η διενέργεια Διασυνοριακών Φορολογικών Έλεγχων (DAC 7). Επίσης χρειάζεται παρακολούθηση των εξελίξεων για την Ενέργεια (Fit for 55 - Energy Taxation Directive - Οδηγία 2003/96/ΕΚ).                                                                                                                                                  Ειδικότερα:
  • Εισάγεται παγκόσμιος ελάχιστος συντελεστής 15% φορολόγησης μητρικών, με ενοποιημένα έσοδα άνω των 750 εκατ. Ευρώ από 01/01/2024, ενώ προβλέπεται καταβολή συμπληρωματικού φόρου, όταν ο πραγματικός συντελεστής είναι χαμηλότερος. Από πλευράς ΣΕΛΚ προτείνεται η οριζόντια προσαρμογή του ισχύοντος συντελεστή (12,5%) στην Κύπρο από το 2024 και εναλλακτικά εφαρμογή του μόνο στις οντότητες που εμπίπτουν στα όρια,
  • Εισάγεται πλαίσιο για οντότητες, μηδενικής ή ελάχιστης οικονομικής δραστηριότητας και θεσπίζονται αντίστοιχα κριτήρια αξιολόγησης (προσωπικό, τραπεζικοί λογ/μοί, είδος εισοδημάτων κλπ.), ενώ οι οντότητες δεν θα απολαμβάνουν φορολογικών πλεονεκτημάτων (απαλλαγή παρακράτησης κλπ.). Από πλευράς ΣΕΛΚ προτείνεται αξιολόγηση συμμόρφωσης (βάσει και των δεικτών Έκθεσης ανά Χώρα - ΕαΧ), με λήψη κατάλληλων μέτρων προσαρμογής.
  • Εφαρμόζεται ήδη το πλαίσιο «Έκθεσης ανά Χώρα» (ΕαΧ) σε ετήσια βάση, η οποία αποτελεί διεθνές ελεγκτικό εργαλείο, με στόχο τους κοινούς φορολογικούς ελέγχους από Αρχές διαφορετικών κρατών, ειδικά στις περιπτώσεις διασυνοριακών ενδο-ομιλικών συναλλαγών. Από πλευράς ΣΕΛΚ προτείνεται τα στοιχεία της Έκθεσης, να αξιοποιηθούν για προληπτικό διαγνωστικό έλεγχο και στη συνέχεια για την ανάληψη ενεργειών συμμόρφωσης με τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, αναφορικά με εταιρείες «κελύφη», ενδο-ομιλικές συναλλαγές, τεκμηρίωση συναλλαγών με ειδικά καθεστώτα κλπ.
  • Αναφορικά με το Fit for 55 – Energy Taxation Directive (Οδηγία 2003/96/ΕΚ), προβλέπεται φορολόγηση, βάσει ενεργειακού περιεχομένου και απόδοσης, με ευθυγράμμιση της φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων στο πλαίσιο της επίτευξης των κλιματικών στόχων και κατάργηση εθνικών εξαιρέσεων και απαλλαγών στην ενεργειακή φορολογία. Από πλευράς ΣΕΛΚ, προτείνεται η διατήρηση των απαλλαγών και επαρκής μεταβατική περίοδος, δεδομένου ότι η προσαρμογή σε νέα δεδομένα για την επίτευξη των κλιματικών στόχων πρέπει να καταλήγει σε φορολογική ουδετερότητα και όχι στην επιβολή φοροεισπρακτικών πρακτικών. Ειδικά για την Ελλάδα και την Κύπρο, λόγω γεωγραφικής θέσης, δημιουργούνται επιπτώσεις στον ανταγωνισμό με άλλα κράτη εκτός Ε.Ε., τα οποία δεν δεσμεύονται από το πλαίσιο αυτό, με συνέπειες στη ναυτιλία και τον τουρισμό (Κυριάκος Ιορδανίδης),
  • Χορήγηση επιπλέον κινήτρων για την ενέργεια και την πράσινη μετάβαση. Από πλευράς ΣΕΛΚ προτείνονται η παροχή κινήτρων υπερέκπτωσης των αντίστοιχων δαπανών και υπεραπόσβεσης των αντίστοιχων επενδύσεων, δεδομένου ότι η επιλογή επιταχυνόμενων αποσβέσεων δημιουργεί μόνο διαφορά χρονισμού, χωρίς τελικό ουσιαστικό όφελος. Τα κίνητρα πρέπει να καλύπτουν όλες τις σχετικές επενδύσεις (ηλεκτροκίνηση, παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ και αποθήκευσή της, έργα υδρογόνου κλπ.), για τη βέλτιστη αξιοποίηση των οποίων χρήσιμο είναι να παρέχεται η δυνατότητα μεταφοράς φορολογικών ζημιών πέραν της προβλεπόμενης 5ετίας,
  • Από την 01/01/2022 εισήχθη και στην Κύπρο το πλαίσιο σύνταξης Φακέλων Τεκμηρίωσης. Από πλευράς ΣΕΛΚ προτείνεται η επέκταση τους και στις περιπτώσεις συναλλαγών με νομικές οντότητες και εκτός Κύπρου, με έδρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση,
  • Τέλος, προτείνεται η δυνατότητα συμψηφισμού πάσης φύσεως ανταπαιτήσεων (φορολογικών, τελωνειακών, ασφαλιστικών κ.λπ.) μεταξύ Δημοσίου και εταιρειών, για ενίσχυση της ρευστότητας, με εργαλείο την ψηφιοποίηση των λειτουργιών και δημιουργία ενιαίας «καρτέλας φορολογουμένου (Κυριάκος Ιορδανίδης),
  • Οι Διεθνείς Όμιλοι πρέπει να αξιολογήσουν ιδιαίτερα και να συμμορφωθούν με θέματα, που προκύπτουν από τις Εκθέσεις ανά Χώρα (Πάνος Δαβέρος),
  • Η Φορολογική Μεταρρύθμιση πρέπει να έχει μακροπρόθεσμη στρατηγική και να ενσωματώνει τις αρχές του Σχεδίου Δράσης του ΟΟΣΑ (2015), δηλαδή συνοχή, περιεχόμενο, διαφάνεια, (Χρίστος Θεοφίλου).
  • Οι φορολογικές μεταρρυθμίσεις πρέπει να στοχεύουν και στην αντιμετώπιση των γεωπολιτικών εξελίξεων, καθώς και στη δίκαιη κατανομή των βαρών και να προσφέρουν φορολογικά κίνητρα, λαμβάνοντας υπόψη ότι τα φορολογικά έσοδα, ανά φορολογική βάση χώρας, συνεχίζουν να είναι επίσης ετερογενή εντός Ε.Ε. Επίσης η φορολογική μεταρρύθμιση πρέπει να λάβει υπόψη κάποια παγκόσμια δεδομένα (αλλαγή των δημογραφικών στοιχείων, αλλαγές στην αγορά εργασίας, παγκοσμιοποίηση, κλιματική αλλαγή και Διεθνείς Συμφωνίες).

            Παράλληλα, η μετάβαση προς το φορολογικό μείγμα του 21ου αιώνα πρέπει να υποστηριχθεί από βιώσιμες πηγές εσόδων. Ένα βιώσιμο στο μέλλον φορολογικό μείγμα για την Κύπρο πρέπει να στηρίζεται σε διαφορετικές φορολογικές βάσεις και να αξιοποιεί επαρκώς τη φορολογία κεφαλαίου, ενώ ο ρόλος των πράσινων φόρων θα πρέπει να αλλάξει στο γενικό φορολογικό μείγμα και να αναθεωρηθεί ο ρόλος των φόρων πλούτου και περιουσίας.

  • Το φορολογικό σύστημα πρέπει να είναι έτοιμο να αντιμετωπίσει τις συνεχείς προκλήσεις, διατηρώντας τα αναπτυξιακά χαρακτηριστικά του, ενώ η ιδιοκτησία των φορολογικών μεταρρυθμίσεων αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό ζήτημα. Σημαντική είναι και η ποσοτικοποίηση μέτρων με χρήση μακρο-μοντέλων για τον προσδιορισμό και δευτερογενών επιπτώσεων, η καλλιέργεια συνεργειών με το Εθνικό Προγράμμα Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και η μέριμνα για τη βιωσιμότητα στο σκέλος εσόδων (Αθηνά Καλύβα).
  • Προσοχή πρέπει να δοθεί και στο ζήτημα του ύψους του εταιρικού φόρου (corporate tax) και στον ρόλο των φορολογικών κινήτρων (φορολογικός ανταγωνισμός) για την προσέλκυση επενδύσεων (Κώστας Σάββα).
exports Gefyres Ypourgeio logo 02highrez ktp 1 dark blue el exports gov